Unutulma Hakkı Nedir?

İnternetten İçerik Kaldırma ve Şartları (2025 Rehberi)

1. Unutulma Hakkı Nedir?

“Unutulma hakkı”, kişilerin internet ortamında yer alan kendilerine ait veya özel nitelikli kişisel verilerin yayından kaldırılması veya erişiminin engellenmesini talep etme hakkıdır. Bu hak özellikle kişisel itibar, özel bilgi güvenliği ve dijital kimlik açısından önemlidir.

Hem yargı kararları hem de çevrimiçi platform uygulamaları bu konuda farklı boyutlarda düzenlemeler içermektedir. Özellikle Google gibi arama motorlarında içeriklerin kaldırılması süreci yaygın uygulamadır.

2. Hukuki Dayanak ve Yargıtay Yaklaşımı

Türkiye’de unutulma hakkı, doğrudan bir kanunda açık şekilde düzenlenmemiştir; ancak kişisel verilerin korunması prensipleri ve kişilik haklarının korunması çerçevesinde değerlendirilir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu da unutulma hakkı ile ilgili önemli bir karar vermiştir. Bu kararda, kişisel verilerin uzun süre internette kalmasının ve gereksiz yere erişilebilir olmasının kişilik haklarına zarar verebileceği vurgulanmıştır.

3. İnternetten İçerik Kaldırma – Nasıl Çalışır?

Unutulma hakkı kapsamında içerik kaldırma süreci iki ana başlıkta ele alınır:

a) Arama Motorları Üzerinden Erişimin Engellenmesi

Google, Bing gibi arama motorlarına doğrudan başvuru yapılabilir. Bu başvuru sonucunda:

• Arama sonuçlarında kişisel bilgi yer alıyorsa,

• Bilginin artık güncel ve yararlı olmadığı düşünülüyorsa,

• Kişisel veriler kamu yararı taşımıyorsa

erişim engellenebilir.

Google’un kendi politikası, bu talepleri yerel mevzuat ve içtihatlara göre değerlendirir ve belirli kriterlere göre kaldırma kararı alır veya reddeder.

b) Kaynağın Kendisinden İçeriğin Kaldırılması

İçerik doğrudan web sitesinde yer alıyorsa, önce site sahibine içeriğin kaldırılması veya güncellenmesi talebi iletilir. Bu talep olumlu sonuçlanmazsa, içerik barındıran sunuculara veya yerel hukuki yollara başvurulabilir.

4. Unutulma Hakkı İçin Aranan Şartlar

Unutulma hakkı taleplerinin kabul edilebilmesi için genellikle aşağıdaki unsurların bir arada değerlendirilmesi beklenir:

a) Kişisel Verinin Mevcut Olmaması

Veri artık güncel değilse, uzun süreli geçmişe aitse veya artık kamu yararı taşımıyorsa kaldırma şansı artar.

b) Kamu Yararı ve İfade Özgürlüğü

Bazı bilgiler kamu yararı nedeniyle erişimde kalabilir. Örneğin kamu görevlilerinin mesleki fiilleri gibi bilgiler, unutulma hakkı kapsamında otomatik kaldırılmaz. Bu dengenin değerlendirilmesi, somut olayın özellikleri ile yapılır.

c) Kişisel Onay ve Hukuki Dayanak

Veri sahibinin açık rızası olmadan paylaşılan özel içerikler ise kişisel verilerin korunması açısından kaldırma taleplerinde daha güçlü bir hukuki temele sahiptir.

5. Unutulma Hakkı Başvurusu Nasıl Yapılır?

a) Arama Motorlarına (Örn. Google) Başvuru

Google’un resmi Unutulma Hakkı Formu kullanılarak başvuru yapılır. Bu başvuruda:

• Talep eden kişinin kimlik bilgileri

• Kaldırılması istenen bağlantılar

• Talebin gerekçesi

• İlgili yasal dayanaklar

gibi bilgiler eksiksiz olarak sunulur.

b) İçeriği Yayınlayan Siteye Yapılan Başvuru

Sitelerin “İçerik Kaldırma” veya “KVKK” bölümleri üzerinden doğrudan içerik kaldırma talebi yapılabilir. Bu talep genellikle site sahibine veya veri sorumlusuna iletilir.

c) Hukuki Yollar

Taraflar anlaşmazlık yaşarsa Türkiye’de kişilik haklarına saldırı nedeniyle tazminat veya ek içerik kaldırma davası açabilirler. Bu dava türünde mahkeme, içeriğin kaldırılmasına veya erişimin engellenmesine karar verebilir.

6. Arama Motoru Değerlendirmesi ve Kriterler

Google gibi arama motorları unutulma taleplerini değerlendirirken:

• Kişisel verilerin hassasiyeti

• Kaldırma talebinin kamu yararı açısından etkisi

• Bilginin yanlış, yanıltıcı veya güncelliğini yitirmiş olması

• İlgili kişinin rızası gibi hususlara bakar.

Bu kriterler objektif şekilde incelenir ve talep uygun bulunursa bağlantı arama sonuçlarından kaldırılır; site içeriği değişmeden bile arama sonuçlarında görünmeyebilir.

7. Mahkeme Kararları ve Uygulamada Önemli Noktalar

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun verdiği karara göre:

• Bir bağlantının uzun süre erişilebilir kalması, artık kişisel veri niteliğini kaybetmesi veya gereksiz yere ortaya çıkması kişilik hakkına zarar sayılabilir.

• Bu tür zararlar, somut olayda hâkimin takdirini gerektirir; herkes tarafından erişilebilen bir bilgi bile zamanla kişisel zarara dönüşebilir.

Bu yaklaşım, unutulma hakkı taleplerinin sadece teknik değil, hukuki ve insani boyutlarıyla değerlendirilmesini öngörür.

8. Sık Yapılan Hatalar

• İçeriğin doğrudan siteden kaldırılmasını beklemek (anlık çözüm değildir)

• Kamu yararı değerlendirmesini göz ardı etmek

• Eksik ve gerekçesiz başvuru yapmakBu hatalar reddedilme oranını artırır. Başvuru hazırlarken hukuki gerekçelendirme önemlidir.

Unutulma hakkı, dijital çağın bireysel hak ihlallerine karşı güçlü bir savunma aracıdır. Arama motorlarında veya internet sitelerinde yer alan kişisel verilerin kaldırılmasını talep etmek mümkündür; ancak bu süreç sadece taleple değil, hukuki gerekçelendirme ve somut delillerle desteklenmelidir.

Sık Sorulan Sorular (FAQ)

Unutulma hakkı nedir?

Unutulma hakkı, kişilerin internet ortamında yer alan ve artık güncelliğini yitirmiş, kamu yararı taşımayan kişisel verilerinin kaldırılmasını veya arama motorlarında erişiminin engellenmesini talep etme hakkıdır.

Hangi içerikler unutulma hakkı kapsamında kaldırılabilir?

Kişisel veriler, eski haberler, artık güncel olmayan adli kayıtlar, yanlış veya yanıltıcı bilgiler ve özel hayatı ihlal eden içerikler şartları varsa kaldırılabilir.

Google’dan içerik kaldırma nasıl yapılır?

Google’ın resmi “unutulma hakkı” başvuru formu doldurularak, kaldırılması istenen bağlantılar ve hukuki gerekçeler sunulur. Google, talebi kamu yararı ve ifade özgürlüğü dengesine göre değerlendirir.

İçeriği yayımlayan siteden mi, Google’dan mı başvurmalıyım?

Her ikisi de mümkündür. İçeriğin kaynağından kaldırılması kalıcı çözüm sağlar; arama motorundan kaldırma ise bağlantının arama sonuçlarında görünmemesini sağlar.

Kamuya mal olmuş kişiler unutulma hakkından yararlanabilir mi?

Sınırlı şekilde. Kamu yararı ağır basıyorsa içerik kaldırılmayabilir. Değerlendirme her somut olaya göre yapılır.

Mahkeme kararı olmadan içerik kaldırılabilir mi?

Evet. Arama motorları ve bazı siteler, hukuki gerekçe yeterliyse mahkeme kararı olmaksızın da kaldırma yapabilir. Reddedilirse hukuki yollara başvurulabilir.